Edit

ΚΕΝΤΡΟ

Σοφ. Βενιζέλου 16 & Ρόδων, Ηράκλειο Αττικής

ΧΩΡΟΣ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ

Λεωφ. Ηρακλείου 353, 4ος όροφος, Ηράκλειο Αττικής

Τηλέφωνα: (210) 2830100
Κινητό: 6945 558644
Σεμινάρια: 6988 080383

dikepsy@dikepsy.gr
dikepsy.dikepsy@gmail.com

Πένθος στα παιδιά

Πένθος στα παιδιά

Ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου είναι ένα πολύ οδυνηρό γεγονός στη ζωή των παιδιών. Τα παιδιά δεν κατανοούν το θάνατο με τον ίδιον τρόπο που το κάνουν οι ενήλικες. Αντιλαμβάνονται την έννοια του θανάτου ανάλογα με την ηλικία, την προσωπικότητα, την ωριμότητα και τα προσωπικά βιώματά τους σε σχέση με την εμπειρία του θανάτου.

Τα παιδιά νηπιακής ηλικίας θεωρούν ότι ο θάνατος δεν είναι κάτι το οριστικό. Πιστεύουν ότι αυτός που πέθανε μπορεί να ξαναγυρίσει ή ότι εξακολουθεί να ζει, να σκέπτεται και να αισθάνεται εκεί που βρίσκεται.

Τα παιδιά σχολικής ηλικίας κατανοούν ότι ο θάνατος είναι ένα μη αναστρέψιμο γεγονός, αλλά πιστεύουν ότι συμβαίνει μόνο στους άλλους.

Οι έφηβοι κατανοούν την έννοια του θανάτου καθώς αναγνωρίζουν ότι συμβαίνει σε όλους τους ανθρώπους.

Τα παιδιά θρηνούν με διαφορετικό τρόπο από τους ενήλικες. Συνήθως θρηνούν κατά διαστήματα. Τη μια στιγμή μπορεί να είναι θλιμμένα και την άλλη να παίζουν ή να γελούν. Αυτό δε σημαίνει ότι έχουν ξεπεράσει τη θλίψη τους. Τα παιδιά εκφράζουν το θρήνο τους περισσότερο μέσω μη λεκτικών οδών όπως μέσα από το παιχνίδι τους, τις ζωγραφιές τους, τις αλλαγές στη διάθεση/συμπεριφορά τους.

Τα παιδιά όταν πενθούν αντιδρούν με:

  • Θλίψη
  • Ξεσπάσματα θυμού ή κλάματος
  • Φοβίες (π.χ. φόβος αποχωρισμού από αγαπημένα πρόσωπα, φόβος για το σκοτάδι)
  • Αλλαγές στις συνήθειες του ύπνου ή του φαγητού
  • Αλλαγές στη συμπεριφορά (επιθετικότητα, απομόνωση, μείωση της απόδοσης στο σχολείο)
  • Εκδήλωση συμπεριφορών προηγούμενων σταδίων ανάπτυξης (ενούρηση, πιπίλα, εξάρτηση από ενήλικες)
  • Ενοχής για το θάνατο του αγαπημένου προσώπου, συνεχείς σκέψεις για το θάνατο, επίμονη αναζήτηση του ατόμου που πέθανε
  • Ψυχοσωματικά συμπτώματα

Η στήριξη του παιδιού

Ένα παιδί έχει ανάγκη να κατανοήσει τι ακριβώς συνέβη. Τα άτομα που το φροντίζουν οφείλουν να ενημερώσουν το παιδί για το τι συνέβη αξιόπιστα και με απλά λόγια που να αντιστοιχούν στην αναπτυξιακή φάση που βρίσκεται. Είναι σημαντικό να το ενθαρρύνουν να εκφράσει τα συναισθήματά του για την απώλεια. Καλό είναι να βοηθήσουν το παιδί να διατηρήσει ζωντανή την ανάμνηση του αγαπημένου προσώπου. Επιπλέον, θα πρέπει να προσπαθήσουν να διατηρήσουν τις συνήθειες του παιδιού όπως ήταν πριν την απώλεια του αγαπημένου ανθρώπου. Να εξασφαλίζουν, δηλαδή, τη συνέχεια και τη σταθερότητα στις συνθήκες ζωής του παρέχοντάς του στήριξη και φροντίδα.

Αποτελεί λάθος η συνηθισμένη τακτική της απόκρυψης του γεγονότος ή η παραποίησή του (π.χ. ότι το άτομο που πέθανε πήγε ταξίδι). Αυτή η τακτική δημιουργεί στα παιδιά μια αίσθηση έντονης ανασφάλειας. Καλό είναι να αποφεύγονται εκφράσεις, όπως «χάθηκε», «έφυγε» ή «τον πήρε ο Θεός» που πολλές φορές παρερμηνεύονται από τα μικρά παιδιά. Οι ενήλικοι πρέπει να τονίσουν στο παιδί ότι δεν φέρει ευθύνη για ότι συνέβη. Επιπλέον, πρέπει να πληροφορήσουν το παιδί για τις αλλαγές που ενδεχομένως πρόκειται να συμβούν στη ζωή της οικογένειας.

Ο θρήνος και το πένθος είναι φυσιολογικές συμπεριφορές απέναντι σε μια απώλεια και δεν θα πρέπει να θορυβούν τους ενήλικες. Αυτό που πρέπει να μας ανησυχήσει είναι:

  • Η παρατεταμένη απουσία οποιασδήποτε εκδήλωσης θρήνου
  • Η παρατεταμένη αποχή από το παιχνίδι και από τις σχέσεις με τους συνομηλίκους
  • Οι επίμονες κατηγορίες του παιδιού προς τον εαυτό του ή τους άλλους
  • Η αυτοκαταστροφική συμπεριφορά ή οι επίμονες σκέψεις αυτοκτονίας
  • Η πλήρης ταύτιση του παιδιού με το άτομο που πέθανε
  • Οι έντονες και παρατεταμένες σωματικές ενοχλήσεις και οι παρατεταμένες διαταραχές στη διατροφή και τον ύπνο (επαναλαμβανόμενοι εφιάλτες κ.α.)

Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα παιδιά που βιώνουν το θάνατο αγαπημένου τους προσώπου που έγινε κάτω από ιδιαίτερα τραυματικές συνθήκες (αυτοκτονία, δολοφονία κ.α.)

Σε αυτές τις περιπτώσεις είναι αναγκαία η αναζήτηση βοήθειας από κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας ώστε να στηρίξει το παιδί να αντιμετωπίσει το πένθος του.

Κλείστε ραντεβού